IMG_0903.JPEG

Demonstratieproject Oostkerk

Begin 2018 werd de laatste kerkdienst gehouden in de Oostkerk in Middelburg (NL). Eind van dat jaar vond de overdracht van de kerk plaats van de Protestante Gemeente naar  Stichting Monumentenbezit. In de tussentijd was Monumentenbezit in gesprek met een mogelijke exploitant om voor de monumentale kerk een nieuwe bestemming te vinden.

Met Stichting de Oostkerk werd deze partij gevonden. Deze stichting heeft voor de Oostkerk een cultureel en sociaal verbindende programmering ontwikkeld. In de Oostkerk worden sindsdien concerten, manifestaties, (culturele) evenementen, tentoonstellingen en debatten georganiseerd. Vrijwel alle activiteiten worden ondersteund door horeca. 

Nieuwe bestemming kerk - voorbije evenementen

Om de nieuwe bestemming in de kerk mogelijk te maken, zijn er verschillenden ingrepen in de kerk gedaan, waarbij de monumentaliteit van het interieur niet is aangetast. Zo is er een koffiebar in één van de kerkbanken gemaakt, zijn er veiligheidsvoorziening aangebracht en zijn er toiletvoorzieningen toegevoegd. 

Het gebruik van de Oostkerk gaat op dit moment echter nog gepaard met hoge energielasten en een relatief hoge CO²-uitstoot. Daarom is Monumentenbezit samenwerkingspartner geworden van het TERTS-project en is de Oostkerk opgenomen als één van de vijf demonstratiesites. 

Duurzame technieken voor lucht- en vloerverwarming

De huidige verwarmingsinstallatie dateert in opzet uit de jaren ’50 van de vorige eeuw en bestaat uit elektrische stralingspanelen in de vloer van de kerk en kerkbanken. Daarnaast zijn er infrarood stralers en convectoren geplaats. Het gehele verwarmingssysteem is elektrisch gevoed.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Het bestaande systeem is niet toereikend om een aangenaam klimaat in de kerk te bereiken. Zo verwarmt de vloerverwarming tot kniehoogte prima, maar zorgt deze daarboven voor een grote opwaartse luchtstroom, wat als tocht ervaren wordt. Ook kunnen niet alle elementen gelijktijdig gebruikt worden door de beperkte aansluitcapaciteit. Als de verwarming in gebruik is, is de energielast ook nog eens torenhoog.

Om tot een nieuw en duurzaam energieconcept te komen is een rekenkundig model van de kerk opgesteld. Hierin kunnen diverse scenario’s bekeken en vergeleken worden. In het gekozen scenario worden de volgende maatregelen toegepast.

Luchtverwarming

Er zal eenluchtbehandelingskast (LBK) met warmteterugwinning (WTW) uit ventilatielucht geïnstalleerd worden. Het ventilatiedebiet tijdens bedrijf zal 5000 m3/uur zijn. De aangenomen praktijkrendement WTW is daarmee 70%, waarbij rekening is gehouden met warmteverliezen van de luchtkanalen in de omloop van de koepel.

 

De lucht wordt met 4000 m3/uur afgezogen via openingen rondom op ongeveer 2 m vanaf de onderzijde van de koepel en met 1000 m3/uur van onder de banken aan weerszijde van de kerkvloer.

 

De afgezogen lucht wordt via (retour)kanalen naar de technische ruimte met de balansventilatie-eenheid geleid. Deze ruimte bevindt zich boven de consistorie ter hoogte van de onderste omloop in de koepel.

 

De warmte uit de afgezogen lucht wordt overgedragen aan de aldaar aangezogen verse buitenlucht. Die wordt na naverwarming uit een lage temperatuur (45°C) middels het distributienet via (aanvoer)kanalen naar het jetsysteem aan de onderkant van de onderste omloop in de koepel gevoerd.

Vloerverwarming

Er zal watervoerende vloerverwarming geïnstalleerd worden ter vervanging van de huidige elektrische verwarming. De levering van warmte zal door middel van een lucht/waterwarmtepomp plaatsvinden.

De buitenmuur wordt voorzien van dunne isolatie en watervoerende wandverwarming aan weerszijden van de zes grote ramen. Ook hier zal de levering van warmte door middel van een lucht/waterwarmtepomp worden toegepast.

Daarbij zullen de grote ramen voorzien worden van elektrisch verwarmd HR++ achterzetglas. De combinatie van verwarmd glas en verwarming op de buitenmuur zorgt voor een grote afname van de koudeval langs de wand en zorgt voor een grote comfortverbetering.

Toepasbaarheid KMOs/MKBs

Deze techniek kunnen worden toegepast  in elke setting waar de verwarming nood heeft aan duurzame renovatie en/of waar het comfort omhoog kan middels duurzame warmtetechnieken. Dit kan in hotels, horeca, feestzalen, eventlocaties of eender welk oud gebouw met bouwrestricties of hoge energiekosten

© TERTS2019 - InterregVLANED